Pozisyon Boyutlandırma
Risk Management
Pozisyon boyutlandırma, zararın hesabın önceden belirlenen bir yüzdesiyle sınırlı kalmasını sağlamak amacıyla işlem büyüklüğünü belirleme sürecidir.

Pozisyon boyutlandırma nedir?
Pozisyon boyutlandırma, stop-loss tetiklendiğinde ortaya çıkan zararın yatırımcının riske atmayı planladığı sermaye tutarını aşmaması için bir enstrümanda kaç birim, lot veya sözleşmeyle işlem yapılacağını belirleyen hesaplamadır. Üç değeri birbirine bağlar: hesap büyüklüğü, seçilen işlem başına risk ve stop-loss seviyesine pip (veya fiyat) cinsinden mesafe. Her işlemde, kurulumdan bağımsız olarak sabit bir lot büyüklüğüyle işlem yapmak yerine pozisyon boyutlandırma, işlem büyüklüğünü söz konusu işlemin riskine göre ayarlar.
Uygulamalı bir örnek
Yatırımcının işlem başına %1, yani $100 riske attığı $10.000 büyüklüğünde bir hesap düşünün. Bir EUR/USD işleminde stop-loss giriş seviyesinden 25 pip uzaktaysa ve standart lotta her pip yaklaşık $10 değerindeyse yatırımcı geriye doğru hesaplama yapar: $100 risk ÷ (25 pip × standart lot başına $10/pip) = 0,4 lot. 25 piplik stop ile 0,4 lot işlem yapmak, işlem ters gittiğinde zararı yaklaşık $100 seviyesinde tutar. Bir sonraki kurulumda 10 piplik daha dar bir stop varsa aynı $100 risk, daha büyük bir pozisyona — yaklaşık 1 lota — izin verir; çünkü fiyatın aleyhte hareket ettiği her pip, toplam risk bütçesinin daha küçük bir kısmını temsil eder. Bu nedenle pozisyon büyüklüğü sabit kalmamalı, stop mesafesine göre değişmelidir.
Neden önemlidir?
Pozisyon boyutlandırma yapılmadığında, dolar cinsinden aynı stop-loss tutarına sahip iki işlem, yalnızca fiyat mesafeleri farklı olduğu için birbirinden çok farklı riskler taşıyabilir. Pozisyon boyutlandırmayı doğru yapmak, işlem başına riski her işlemde tutarlı tutar; bu da herhangi bir risk yönetimi planının temelini oluşturur — çoğu brokerın işlem platformunda bu hesabı otomatikleştiren yerleşik bir pozisyon büyüklüğü veya lot hesaplayıcı bulunur.
Kısa özet
- Pozisyon boyutlandırma, işlem büyüklüğünü alışkanlıklara göre değil, hesap riski ve stop-loss mesafesine göre belirler.
- Formül: pozisyon büyüklüğü = (hesapta para cinsinden riske edilen tutar) ÷ (pip cinsinden stop mesafesi × pip değeri).
- Aynı parasal risk için daha geniş bir stop daha küçük, daha dar bir stop ise daha büyük bir pozisyon gerektirir.
- İşlem başına riski tutarlı seviyede tutar; bu da disiplinli risk yönetiminin temelidir. Forex ve CFD işlemleri yüksek düzeyde risk taşır ve tüm yatırımcılar için uygun olmayabilir. Geçmiş performans, gelecekteki sonuçların göstergesi değildir.